Jos van der Lans Weblog

weblog

JOS VAN DER LANS - WEBLOG

Via dit weblog wil ik u op de hoogte houden van columns die ik schrijf, van gebeurtenissen waar ik bij ben geweest, van zaken die mij opvallen, van meningen die in mij opwellen, of van andere persoonlijke wetenswaardigheden. Het kan van alles wat zijn en het is ook sterk afhankelijk van hoe druk ik het heb. Reageert u vooral, ik zorg ervoor dat het geplaatst wordt, mits het natuurlijk wel ergens op slaat.

Een waarschuwing: in de loop der jaren kunnen links gewijzigd zijn waardoor ze niet allemaal meer werken. Dat geldt ook voor teksten van artikelen die u via het weblog via een link van deze website zou kunnen halen. Wegens een conversie van word-documenten naar pdf-documenten werken dergelijke interne links in weblogberichten voor mei 2009 niet meer perfect. In dat geval kunt u de artikelen beter ophalen via de knoppen 'journalist/publicist' --> 'artikelen' of anders via de speciale knoppen van het betreffende tijdschrift waarin het werd geschreven.

Als u wilt reageren kunt u mij een e-mail sturen via info@josvdlans.nl

Kies een periode:

september 2004

sep 29	Stop de stedelijke verloedering De Stuurgroep Experimenten Volkshuisvesting organiseerde vandaag een soort deskundologenconferentie onder het motto ‘Stop de stedelijke verloedering’. Zo’n dertig corporatiedirecteuren, ondernemers, bestuurders, ambtenaren, schoolhoofden, politiemensen en andere dames en heren die er verstand van hebben verzamelden zich in het buurtparkhuis in Millinxwijk, de beruchte Rotterdamse wijk in het stadsdeel Charlois, waar een jaar of vier geleden het preventief fouilleren werd uitgevonden. Ik was vooral op de excursie afgekomen. Ik heb het niet zo op conferenties (iedereen moet wat zeggen waardoor diepgang ontbreekt), maar voor een leuke excursie kun je me ’s nachts wakker maken. We praten immers te veel en kijken te weinig. De Millinxwijk blijkt een wijkje dat tijdelijk in een soort quarantaine is geplaatst. De autoriteiten zijn op oorlogspad en vastbraden om op alle fronten de verloedering, onverschilligheid en criminaliteit de baas te worden. Wij wandelen aan de hand van een politiecommissaris en de stadsdeelcoordinator openbare veiligheid door een wijk die zichtbaar wordt opgeknapt. Prachtig is het grote parkplein waar een gloednieuw buurthuis aan is opgetrokken. Beiden functionarissen zijn gedreven mensen met een overtuigend verhaal, die keihard werken aan een sluitende aanpak. Woedend is de politieman op de gemeente Eindhoven die mensen in procedure met een treinkaartje en een papiertje ‘Millinxwijk’naar Rotterdam sturen, omdat ze daar wel huisvesting kunnen vinden. Treurig is hij van de kindsoldaten uit Afrika die als zombies door de wijk lopen nadat ze eerst jarenlang gemoord hebben en toen plotseling als lid van de verliezende partij de wijk moesten nemen. Ze leiden ons langs stalen deuren (dubieuze verhuur of andere praktijken leiden tot het genadeloos dichttimmeren van het pand), langs opgeknapte panden en voortdurend rijden er politiebusjes, milieuinspecteurs, gemeentereiginging mensen door de wijk. Dat is geen opzet, zeggen onze gastheren, maar het roept wel de vraag op hoe lang deze oorlogsinzet vol te houden is, en wat er gebeurt om de buurt toch weer een soort zelfcorrigerend vermogen te geven. Dat betekent, zo leggen onze begeleiders geduldig uit, huurders vasthouden, onderwijs verbeteren, enfin, het is een oorlog waarin millimeter voor millimeter terreinwinst geboekt wordt. De conferentie zelf is niet oninteressant. Hij wordt voorgezeten door de bijschnabbelende Peter van Ingen (VPRO, hij doet het overigens prima) en ingeleid door Paul Scheffer, tegenwoordig hoogleraar grootstedelijke problematiek aan de UvA. Scheffers betoog is zoals altijd zwaar aangezet; dramtisch en dreigend ontvouwt zich een stedelijke wereld over ons, waarvan we de gevaren te lang onderschat hebben. Daarom is de paradigmawisseling van Rotterdam zo belangrijk, aldus Scheffer. Dat gaat verder dan Leefbaar Rotterdam, dat is een fundamentele breuk met de lankmoedigheid. Etcetera. Waar ik niet goed tegen kan is dat in de analyse van Scheffer (waar veel waars in zit) zo weinig gezocht wordt naar dynamiek, naar processen en intitaiteven die de teloorgang doorbreken. Hij analyseert het drama, maar niet de veerkracht, de ingrepen, de correcties, de beleidstegendruk. Precies dat is het mooie van de Nederlandse welzijnsstaat, problemen leiden altijd tot een inspanningen, die tot nieuwe evenwichten leidt. Daar is veel op aan te merken, maar je kunt er niet onderuit dat het er is. De Millinxbuurt is daar een voorbeeld van. De interessante vraag is nu: welke speldenprikken leiden tot positieve veranderingen - waar, wanneer en hoe? Moet je – bijvoorbeeld - grootschalig slopen of een soort sociaal precisiebombardement op een wijk loslaten? Voor dat soort vragen kun je te weinig bij Scheffer terecht, die hardnekkig woont in een stevige (en niet onterechte) cultuurkritiek op de (linkse) onverschilligheid van het beleid. En daarbij bij elk openbaar optreden op herhaling gaat. Tja. Opmerkelijk was dat de aanwezigen bijna allemaal pleiten voor kleine initiatieven, de golf van kleine successen, het meenemen van bewoners, empowerment, vitale coalities. Kortom: de overwinning op de verloedering is een kwestie van een fijne procesarchitectuur, waarvan het einddoel niet van te voren achter de tekentafels is vast te stellen. Het is een kwestie van werkende weg aanpakken, duwen en successen de motor van verandering maken. Dat is taal die minister Dekker ingepeperd zou moeten worden, want die denkt te scoren door zoveel mogelijk papieren plannen te ondertekenen met zo groot mogelijke getallen over zo snel mogelijk te slopen woningen. Zo moet het dus niet. Foto rechts: Wijkteamchef Ruud Groeneveld (links net zichtbaar) en stadsdeelcoordinator openbare veiligheid (rechts) vertellen Paul Scheffer en Peter van Ingen wanneer een huis met een stalen deur wordt dichtgetimmerd.
sep 28	Grondposities projectontwikkelaars nekken gemeente Drie jaar heb ik er als kamerlid om gevraagd. Bij elke gelegenheid waarop de Eerste Kamer de minister van VROM trof kwam ik er op terug. En vandaag overhandigde een bode mij eindelijk het resultaat: het rapport van het Delftse onderzoekbureau OTB naar ‘grondposities’ die door projectontwikkelaars zijn ingenomen op plaatsen waarvan zij het vermoeden hebben dat gemeenten er wel eens zouden willen gaan bouwen. Dat vereist enige uitleg. In Nederland heeft alles een bestemming, vastgelegd in bestemmingsplannen. Daarin staat aangegeven waar agrarische (groene) functies kunnen worden uitgeoefend en waar kan worden gewoond (rode functies). Omdat er nog steeds woningnood is, is er voortdurend druk om groene functies om te zetten in rode (woon)functies. Zeker aan de randen van steden en dorpen is dat aan de orde. Dat maakt die grond dus in potentie aantrekkelijk. Projectontwikkelaars hebben daar iets op gevonden: zij nemen opties op de groene gronden, die zij pas verzilveren als het bestemmingsplan inderdaad zo gewijzigd wordt dat groen in rood wordt omgezet. Of – ander trucje - zij kopen groene grond maar met uitgestelde levering, dat wil zeggen de deal gaat pas door als er op die grond conform het bestemmingsplan gebouwd kan worden. Dat heeft grote voordelen, want als eigenaar verzekeren zij zich van een positie aan de onderhandelingstafel, want de gemeente heeft geen instrumenten om hen te onteigenen en moet dus wel met deze projectontwikkelaar annex grondeigenaar in zee. Welnu, sinds 1 september 2002 zijn projectontwikkelaars verplicht deze optie- of uitgestelde koopovereenkomsten bij het Kadaster te laten registreren (daarvoor was dat niet eens nodig) en dat bood de mogelijkheid om eindelijk in kaart te brengen hoeveel grondposities zijn ingenomen in Nederland. Daar heb ik dus de afgelopen drie jaar in alle toonaarden op aangedrongen en na tien keer soebatten (heb je hem weer met zijn gezeur over grondposities) is het onderzoek nu eindelijk afgerond. En de resultaten liegen er niet om. Er is in Nederland naar voorzichtige schatting tenminste voor 5300 hectaren aan grondposities ingenomen. En dan vooral in het Noorden en Oosten van het land. Om een indruk te geven wat dat betekent: op die gronden kunnen ontwikkelaars bijna twee keer de jaarproductie bouwen van het aantal woningen dat in 2003 werd gerealiseerd. Dan gaat het om een kleine 110.000 woningen. In het Noorden van het land is hun positie zo sterk dat ze daar bijna 7 keer de productie van 2003 kunnen realiseren. Het gaat daarbij vooral om uitleglocaties, dat wil zeggen gebieden die aan de bebouwde kom grenzen en in de picture zijn voor nieuwbouw. Opmerkelijk is dat in het Noorden en Oosten van het land één projectontwikkelaar en één notariskantoor het leeuwendeel van de transacties voor hun rekening hebben genomen. Helaas meldt het onderzoeksverslag niet wie dat zijn. Maar daar komen we wel achter. Hoezeer het zaakje een vies geurtje heeft blijkt wel uit de bepalingen die in nogal wat contracten zijn opgenomen, waarin de potentiele verkoper zich verplicht tot geheimhouding. De zaak mag kennelijk niet aan de grote klok worden gehangen. Dat zijn tamelijk schokkende bevindingen. Het heeft er alle schijn van dat de Nederlandse nieuwbouwlocaties min of meer onder projectontwikkelaars verdeeld zijn. Daar kan alleen een einde aan komen als de regering eindelijk haast maakt met een actief grondbeleid, waarin bijvoorbeeld een ontkoppeling mogelijk is tussen het bouwrecht en het eigendomsrecht. Pas als zo’n ontkoppeling gemaakt kan worden, kun je aan marktpartijen vragen om voor locaties op basis van kwaliteit met elkaar te concurreren. Nu kan dat niet en zit er voor de gemeente niks anders op dan met de ontwikkelaars om tafel te gaan zitten tot ze er uit komen. En dan mogen ze blij zijn als de grondbezitters annex projectontwikkelaars mee betalen aan de ontwikkelingskosten van het gebied. Want niets verplicht ze daartoe. Zie ook het persbericht onder GL-politicus > Eerste Kamer > VROM > 2004-10 Persbericht grondposities Inmiddels is in het Noorden van het land al enige commotie ontstaan. Het Dagblad van het Noorden opende zaterdag 2 oktober groots met het nieuws dat een bouwgigant het noorden reeds bezit. Het OTB-rapport is inmiddels digitaal beschikbaar. Je kunt het downloaden via de OTB-site. Klik hier
sep 25	GeuzenMiddenmeer D4 afgelast! Onze derby tegen de meiden van GeuzenMiddenmeer gaat vanwege het feit dat het veld onder water staat helaas niet door.
sep 24	Thomas viert verjaardag thuis Weliswaar wordt het morgen iets beter weer, maar na langdurige beraadslagingen hebben we toch besloten om Thomas zijn verjaardag in Amsterdam te vieren. Volgens de weersverwachting (zie hieronder) gaat het 's avonds weer regenen, en volgt er een koude nacht. Geen weer om te kamperen dus. Daarom verplaatsen we de verjaardag naar Amsterdam, waar we aan het eind van de middag in het Flevopark ons met spannende spelletjes gaan vermaken. Neem daarom wel kaplaarzen en regenkleding mee. De verjaardag begint om 14.30 uur, vergeet je matje niet mee te nemen, want er wordt na een spannend avondprogramma wel geslapen. De volgende ochtend bekijken we een film en eindigt de verjaardag om ongeveer 12.00 uur. Voor de liefhebber, hier onder nog het weerbericht van het KNMI voor morgen. Op basis waarvan we dus besloten hebben om in Amsterdam te blijven. Zaterdag passeert een zwakke rug van hoge druk en is het tijdelijk droog en rustiger. Al in de ochtend neemt van het westen uit de bewolking alweer toe op de nadering van een nieuwe storing. Aan het eind van de middag begint het in het noordwesten dan te regenen, maar op de meeste plaatsen blijft het tot de avond droog. Vannacht daalt de temperatuur naar ongeveer 11 graden, de maximum temperatuur morgenmiddag ligt rond de 15 graden. De wind is meest matig, langs de kust krachtig, eerst uit noordwest, later draaiend naar het zuidwesten.
sep 23	Een klaagmuur in het paradijs van seniorengeluk Ik ben een nieuwe wereld binnengetreden: de wereld van de 50-plussers! Ik voegde mij in de stroom van grijzende mensen die vanaf het Centraal Station Utrecht naar de Jaarbeurshal trekt, om daar ondergedompeld te worden in de bruisende wereld van vakantiebestemmingen, extra vitaminepillen, blijf-vitaal-drankjes, extreem degelijke en dure Gazelle- fietsen, prachtige in het groengelegen rustige seniorenwoningen. Kortom, niet bepaald het volkje dat zich veel gelegen zal laten liggen aan de oproep van het kabinet om langer te gaan werken. Sterker, als je op deze 50-plusbeurs rondloopt, bekruipt je het vermoeden dat als die oproep onverhoopt realiteit zou worden er een complete vrijetijdsindustrietak dreigt te verdwijnen. Al die fietsende, slikkende, rustende en bewegende vutters en prepensioeners houden honderdduizenden mensen aan het werk. Je moet er niet aan denken dat ze daar geen tijd meer voor zouden hebben. Ik bezocht de beurs omdat ik in een politiek forum zat dat discussieerde over de zelfstandigheid van ouderen. Dat werd een fiasco. Het CDA had een kale eurporalementariër gestuurd, die werkelijk de ballen verstand had van de gezondheidszorg en het ouderenbeleid. Waarschijnlijk had het CDA- uitendbureau gedacht: ach, onze Bartho Pronk is kaal en ouder dan vijftig dus zal hij niet erg uit de toon vallen. Dat klopte: hij had niets te melden. Verder werd ik in het forum geflankeerd door een SGP’er (Tweede-Kamerlid Bas van der Vlies) en een Eerste-Kamercollega van de Christen Unie (oudgediende Egbert Schuurman): beiden brave burgers, maar zeker geen spektakelzoekers. Dus brabbelden we een uurtje voor een bijna lege uithoek in die immense Jaarbeurshal terwijl het om ons heen bruiste van de vitale senioren op zoek naar spannende bezigheden, leuke vakanties, prachtige fietsroutes, mooie huizen. Wij vormden een klaagmuur in het paradijs van seniorengeluk. Wat dat betreft zijn de ouderen van vandaag net jongeren. Hun smaken komen steeds dichter bij elkaar te liggen. Bij de uitgang kreeg ik een plastic zak met folders in mijn handen gedrukt met daarin een lekker nivea geurtje dat bij thuiskomst onmiddellijk door mijn dochter werd ingepikt.
sep 23	Bij de dood van André Hazes Waarom is André Hazes eigenlijk zo populair? Want laten we wel wezen: Hazes was geen jongen met een vlotte, olijke babbel, hij was niet gevat, werd zichtbaar gesloopt door de alcohol en begon er met de jaren steeds onappetijtelijker uit te zien. Hij was zoals zijn liedjes: een beetje zielig. Nu kan dat op zichzelf reden zijn om iemand massaal in onze harten te sluiten, maar over het algemeen heeft de publieke opinie niet heel lang mededogen met iemand die richting lager wal koerst. Zijn icoonachtige beroemdheid moet dus ergens door verklaard worden. Het zal zeker wat te maken hebben met de mythe van de gewone volksjongen die wereldberoemd (in Nederland) wordt en toch gewoon blijft. Daar houden de mensen van, misschien nog wel meer dan de hoofdpersoon zelf die er zichtbaar onder leed. Je bent nu eenmaal niet meer gewoon als je beroemd bent: dat is een onmogelijke opgave. Maar de uiteindelijke verklaring voor zijn geliefdheid onder alle lagen van de bevolking is toch een andere. Mijn intellectuele kennissen hebben geen van allen een cd van André Hazes in hun verzameling. Maar draai de kraker ‘Een beetje verliefd’ aan het einde van een feestje en ze zingen allemaal uit volle borst mee. De hele dag door zijn het moderne, geïndividualiseerde burgers, die er prat op gaan hun eigen gang te gaan, maar zo gauw de stem van de volkszanger opklinkt en zijn smartlap door de boxen dendert gaan de seinen op groen en storten zij zich in een collectieve samenzang. André Hazes leidde moderne burgers weer even naar de wereld die ze in de moderne welvaartsmaatschappij dagelijks verdringen: de saamhorige wereld van de gedeelde smart. Melancholie als breekijzer van het moderne bestaan, dat maakte André Hazes groot. Zonder dat de held daar zelf ook maar een flauwe notie van had.
sep 22	Amsterdam gaat staken! Na het enorme succes van de stakingsactie in Rotterdam is komende maandag Amsterdam aan de beurt! De vakbonden roepen iedereen in Amsterdam op om komende maandag 27 september te gaan staken tegen de afbraakplannen van het kabinet. Tijdens de staking organiseren de gezamenlijke vakbonden van FNV en CNV in samenwerking met Platform Keer het Tij een manifestatie op het Beursplein van 12 tot 14 uur (stakers kunnen zich daar al vanaf 10.30 uur inschrijven). Op het Beursplein is muziek en de sprekers zijn: Doekle Terpstra, voorzitter CNV, Edith Snoey, voorzitter AbvaKabo FNV, Henk van der Kolk, voorzitter FNV Bondgenoten, Rene Danen, coordinator Platform Keer het Tij. Veel bedrijven en instellingen (ook het GVB!) in Amsterdam en omgeving hebben al aangegeven te gaan staken maandag. De kabinetsplannen bedreigen iedereen; werknemers, uitkeringsgerechtigden, studenten, etc. Samen staan we sterk in ons verzet tegen het kabinet. Dus kom maandag naar het Beursplein en zaterdag 2 oktober (11.30 uur) ook naar de grote landelijke demonstratie "Stop de Afbraak, Keer het Tij" die start vanaf de Dam. Meer info: Keer het Tij.
sep 21	Prinsjesdag: zien en gezien worden Folkloristische rituelen zijn altijd leuker om naar te kijken dan dat je er aan deelneemt. Dat geldt heftiger naarmate je vaker aan de folklore hebt onderworpen. Dit jaar was het mijn zesde prinsjesdag en het gevoel dat ik als figurant in een eentonige film speel was dit jaar sterker dan ooit. De beelden doen het leuk op de televisie, het heeft ook wel iets spannends voor de tienduizenden mensen die zich langs de route verzamelen (‘ze zwaaide naar mij’,’wat ziet Maxima er weer leuk uit, het is zo’n leuke meid’), maar slechts weinigen beseffen dat de hoofdrolspelers van deze dag, 225 vergaderende leden van de Staten-Generaal, een uur lang op slechte stoelen bijeengeperst worden, waarbij zij zich geacht worden als grote grijze massa te gedragen. Alleen vrouwen is een vrijheidsmarge toegestaan, want zij mogen zich onderscheiden door hun hoofddeksels, die dan ook niet zelden bizarre vormen aannemen. Hoe onbekender het vrouwelijke kamerlid, hoe excentrieker haar muts. Als je pech hebt kom je op een plaats in de Ridderzaal terecht achter drie breed uitwaaiende hoeden-wolkenkrabbers, waarna je gerust in slaap kunt vallen zonder dat ook maar een camera in staat is dit onwelgevallige feit te registreren, want je bent geheel aan het oog ontrokken (en ziet dus ook verder niets). Zien en gezien worden, daar draait het met Prinsjesdag eigenlijk vooral om. Ik ben in al die jaren een keer langer dan tien tellen in beeld geweest, en dat was toen mijn voorbuurman, ex-minister Frank de Grave, van de collectieve verveling gebruik maakte om eens uitgebreid in zijn neus te pulken, een actie die onmiddellijk door een cameraman werd opgepikt en in alle journaals te bewonderen was. En in de schaduw van De Grave’s pulkactie werd ik gedurende de duur van een avond wat beroemder in mijn kring van vrienden- en bekenden: ‘Ik zag je met Prinsjesdag’. Maar goed, het meeste medelijden moeten we hebben met onze Koningin die dit jaar al voor de 25ste maal de meest gortdroge tekst voorlas, die er jaarlijks in Den Haag geschreven wordt: de troonrede. Een tekst die bovendien geen letter nieuws bevatte. Maar wel veel slecht nieuws voor mensen die we ooit nog wel eens betitelden als ‘de minder bedeelden’. Zoiets moet je zo iemand eigenlijk niet aandoen. Laten de politiek verantwoordelijken – onder toezicht van de koningin als eregast – voortaan hun eigen onheilstijdingen voorlezen. Overigens vonden mijn zoontje Thomas en zijn vriendjes Max en Luuk het allemaal buitengewoon enerverend. Zij behoorden dan ook niet tot de deelnemers van het ritueel, maar speelden de rol van enthousiaste waarnemers. Toen de koetsen en militairen allang weg waren op het Binnenhof deden ze het met zijn drieen, druk gebarend en stevig marcherend nog eens dunnetjes over. En even later in de oude vergaderzaal van de Tweede Kamer, waar alle televisie-interviews plaats vonden, bleken ze heel precies door te hebben waar het deze dag omgaat. Als ware wethouders Hekking wisten zij zich steeds zo op te stellen dat ze keurig in het beeld van de camera’s stonden. Wat mij als politicus deze dag geen enkele keer lukte, lukte hen moeiteloos.
sep 20	Verspilde energie Ik weet het: gelijk hebben is in de politiek heel wat anders dan gelijk krijgen. Dat is vaak het probleem van GroenLinks: we hebben steeds vaker gelijk, maar krijgen het steeds minder. Zo las ik vandaag in de Staatscourant dat de inspanningen om in Nederland energie te bespraren de laatste jaren behoorlijk inzakken. Nederland was lang toonaangevend in Europa, maar de voorhoedepositie dreigt verloren te gaan. Oorzaak: de liberalisering van de energiemarkt. Vroeger zorgden de samenwerkende energieproducenten met elkaar voor een optimale inzet van energie, maar nu ze elkaars concurrenten zijn doen ze dat niet meer. Gevolg: verspilling, want hoe meer er gebruikt wordt, hoe meer er verdiend wordt. Precies wat wij (en anderen overigens ook) altijd voorspeld hebben. Maar het erge is, dat je je gelijk in deze kwestie nooit meer kunt halen, want de liberalisering draai je niet meer terug. Dat is verspilde energie.
sep 19	Van Dam tot Dam-loop De Van-Dam-tot-Dam-loop (16.1 km) van vandaag was eigenlijk niet meer dan een voorbereiding op mijn eerste marathon, die ik zondag 17 oktober in het Olympisch Stadion van Amsterdam hoop te voltooien. Maar ik wilde natuurlijk wel binnen de 1 uur en 20 minuten lopen, dat wil zeggen sneller dan gemiddeld 1 km per vijf minuten (oftewel 12 km per uur). Dat lukte eigenlijk vrij gemakkelijk, vooral omdat ik samen met een andere Team 10-loper (Team 10 is mijn trainingsclubje) als een raket van start ging, omdat wij vreesden gesmoord te worden in een opstopping van zo'n 4000 lopers die gelijktijdig met ons van start gingen. Dat viel allemaal reuze mee, met als gevolg dus dat we veel te snel van start gingen en in het begin zoveel tijd wonnen die we in de rest van de loop alleen maar vast moesten houden. Maar het effect mocht er zijn:de 10 km ging in een PR: 46.57, en de 16.1 km eindigde in Zaandam ruim onder de streeftijd: 1.17.12. Een prestatie die voldoende endorfine had opgewekt om de hele verdere dag goedgehumeeurd rond te lopen. De PR's zien er vanaf vandaag als volgt uit: 5 km: 22.20; 10 km: 46.57; 16,1 km: 1.17.12; 21,1 km (halve marathon): 1.44.14. En dat voor een vijftigjarige die vorig week nog een uitnodiging ontving van een of andere ouderenbond met het verzoek om aspirant-lid te worden! Klik hier voor informatie over team 10
sep 19	Virus waarschuwing! Er is een zeer gevaarlijk virus in omloop dat grote en onherstelbare schade aanricht in Nederland. Het virus werkt vernietigend uit op het stelsel van sociale zekerheid en het prepensioen. Niemand is veilig voor dit zogenaamde CDA/VVD/D66-virus. De FNV vormt samen met de andere vakcentrales één front om het virus onschadelijk te maken. Met een landelijke demonstratie op het Museumplein in Amsterdam op zaterdag 2 oktober van 12.00 tot 14.00 uur, als één van de anti-virus-acties. Wees sociaal en stuur deze virus-waarschuwing door aan iedereen in je adresboek. Doe mee aan de acties voordat het virus verder toeslaat! Klik voor meer informatie over de aktie op www.keerhettij.nl en de speciale anti-virus-software op Nederland verdient beter (Ontvangen van Yolan Koster)
sep 18	Weer een nederlaag! Het is dat het een leerjaar is voor de D4 van GeuzenMiddenmeer, want anders zouden we toch goed de pest er in hebben. Vandaag in de tweede helft weggespeeld door de jongens van Abcoude, die vanuit het perspectief van onze jongens ook wel 'Torenflats'worden genoemd. Maar dat kon niet verhelen dat we tactisch, fysiek en qua intelligentie vandaag danig terkortschoten. Met 5-1 kregen we ze om de oren, waarbij de 1-1 van Rinus wel tot de mooiere doelpunten van de wedstrijd gerekend mocht worden. Maar dat was dan wel zo ongeveer het enig hoogtepuntje in een elftal dat met de minuut lustelozer ging spelen. De technische staf beraadt zich op maatregelen. Een straftraining a la Co Adriaanse? Of gewoon stiekum EPO slikken? Hoe het ook zij, Max Tanaka haalde vandaag wel een overwinning. Hij werd met zeven stemmen tot aanvoerder gekozen, Lewis met drie stemmen werd reserve-aanvoerder. De uitsleg werd bekend gemaakt dootr de verkiezingscommissie bestaande uit Thomas en Joaquim en de verschillende buitenlandse waarnemers omschreven de verkiezingen als 'zorgvuldig en rechtmatig'.
sep 17	Van wie ook weer? Ik was even vergeten van wie het vorige citaat ook al weer was. Maar - met dank aan Leo Platvoet - weet ik het nu weer. Het is van de Hongaarse schrijver Sándor Márai.
sep 17	Om te citeren Wetten worden gemaakt om mensen te beschermen, niet om ze aan te vallen.
sep 16	Grootschalige sloop in Westelijke Tuinsteden Van de ruim 40.000 woningen die tussen 1950 en 1970 in de Westelijke Tuinsteden in Amsterdam zijn gebouwd willen de woningcorporaties er de komende jaren een kleine 14.000 slopen. Daarvoor in de plaats komen 24.000 nieuwe woningen, waarvan weer 14.000 koopwoningen zullen zijn. Doel van deze mega- operatie: het eenzijdige woningbestand (nu 95% sociale woningbouw) differentieren om zo te komen tot meer gemeleerde (qua inkomen) wijken. Over de vraag of zo’n grootschalige ingreep nu wel wenselijk en of het niet beter is om in plaats van te slopen juist intelligent te renoveren, mocht ik vandaag in het Tuinstadhuis van Geuzenveld/Slotermeer een publieke bezinningsmiddag leiden (georganiseerd door de samenwerkende bewonersorganisaties) waarin bewoners, deskundigen, bestuurders en corporatiemedewerkers met elkaar in gesprek gingen over de vraag of men in de Westelijke Tuinsteden nu wel op de goede weg is. Nee, zeiden de bewoners (met zo’n veertig man opgekomen) eensgezind, ze walsen over ons heen. Nee, zei TU-Delft-hoogleraar woningverbetering Andre Thomsen, sloop is in Nederland een doodlopende weg: we moeten echt fundamenteel anders met onze woningvoorraad omgaan. Thomsen: ‘Slopen is het laatste wat je moet doen, terwijl de stedenbouwkundigen, de architecten en de directeuren er als eerste aan beginnen.’ De vertegenwoordigers van het bestuur en de corporaties toonden zich – zoals te verwachten was - niet onmiddellijk overtuigd. Maar duidelijk werd deze spannende middag wel dat er een grote kloof gaapt tussen de werkelijkheid van de tekentafels en de werkelijkheid van bewoners. De goede bedoelingen van de ene groep worden steeds minder als zodanig begrepen door de mensen die het aangaat. En dat betekent dat al de plannen in de val lopen waar Thomsen voor waarschuuwt: de plannenziekte. Ze zijn veel te optimistisch, en houden op geen enekele wijze rekening met de tegenwerking van bewoners, die zodanig aan de rem gaan hangen, dat de vaart en het geld verdwinnt en de plannen alleen in aangepaste versie de eindstreep nog kunnen halen. Ware het dan niet beter geweest – zo luidde de hamvraag van deze bijeenkomst - om vanaf het begin een ontwerpstrategie te ontwikkelen, waarin bewoners een echte stem hebben? PS: 4 oktober 2004 Mede naar aanleiding van deze discussie heb ik voor Vrij Nederland van 6 oktober een opinie geschreven in de rubriek Brandende Kwesties. Klik door op journalist > Vrij Nederland > 2004-10 VN - Stedelijke vernieuwing & slopen.doc
sep 15	Prinsjesdag 2004: links versus Balkenende Ik had vermoedelijk een sombere bui toen ik mij er aan zette, maar de analyse over linkse politiek en linkse samenwerking die vandaag in Vrij Nederland wordt gepubliceerd (rubriek Brandende Kwesties) stemt niet echt vrolijk. Echt veel potten kan de linkse oppositie in dit land dan ook niet breken. Maar hopelijk vergis ik mij. Klik verder op: journalist-publicist > Vrij Nederland en u vindt de opinie bovenaan de lijst.
sep 14	EK begint aan wet op de vaste boekenprijs Ook de tweede vergaderdag van de Eerste Kamer levert nog niet veel vuurwerk op. De fractie van GroenLinks verzet zich tegen de wet die langdurige opslag van DNA-materiaal van gestraften mogelijk moet maken. Het is een soort net dat wordt aangetrokken; sluipenderwijs worden vrijheden en rechten beknot. Daar worden wij niet vrolijk van. De Kamer discussieert ook over een oud rapport van de Algemene Rekenkamer (Tussen beleid en uitvoering) waarin voor de zoveelste keer wordt bewezen dat er bitter weinig van het voorgenomen beleid wordt uitgevoerd. Meer controle, meer papier, meer informatie is dan de natuurlijke – technocratische – oplossing. Wij geloven daar niet zo in: een beter controlerend parlement, daartoe ook voldoende geequipeerd, biedt meer soulaas. In plaats van een vergere technocratisering van de beleidfsuitvoering zou je juist een politisering van het beleid moeten nastreven. Ik lever vandaag een schiftelijke inbreng voor de voorbereiding van de behandeling van het initiatiefwetsvoorstel ‘vaste boekenprijs’ van Boris Dittrich, Femke Halsema en Jeltje van Nieuwenhoven. De vaste boekenprijs is strijdig met de mededeingingswetgeving en moet dus apart geregeld worden. Dat doet dit initiatiefwetsvoorstel. Maar of de vaste boekenprijs nu echt het beoogde effect van een pluriform boekenaanbod bewerkstelligt, dat staat niet zonder meer vast. Er zijn nogal wat contra-indicaties, en daar gaan mijn vragen over. Klik verder op: gl-politicus > eerste kamer > scrollen naar cultuur & media.
sep 14	HVO Querido viert eeuwfeest HVO Querido viert dit jaar haar eeuwfeest: honderd jaar opvang van dak- en thuislozen in Amsterdam. De festiviteiten beginnen vandaag met een dak- en thuislozendag in De Balie. Fora, discussies, interviews, ja zelfs een heuse quiz onder leiding van de zelf zo ongeveer aan lager wal geraakte Hans van der Togt (ooit TROS-presentator). Ik leid in de grote zaal de slotdiscussie over de toekomst van dak- en thuislozenzorg in Amsterdam. Dat is geen eevoudige opgave. De pannelleden (wethouder Hannah Belliot, HVO Querido-directeur Jaap Fransman, leger des Heils-chef Henk Dijkstra, NIZW-onderzoekster Lia van Doorn en VWS-ambtenaar Jaap van den Berg) zijn nog wel in het gareel te houden, maar dat geldt minder voor een groot aantal aanwezige dak- en thuislozen die zich weinig aan de orde van het gesprek gelegen laten liggen. Met wat strenge toespraken lukt het allemaal redelijk. Het debat is niet heel erg spannend, maar wel informatief. Amsterdam poogt de maatschappelijke opvang op te krikken tot een voorziening waar aan mensen getrokken wordt om weer te resocialiseren. In het algemeen wordt de aanpak in Amsterdam harder, overlastbestrijding en het handhaven van de openbare orde gaan voorop, maar daar staat tegenover een stevige uitbreiding van de hulpverlening, die wel meer moet doen wat wethouder Belliot wil. Misschien was dat nog wel het meest opmerkelijke van dit debat: een wethouder die zich als een koningin gedraagt en uitdrukking geeft aan een soort afstandelijk-regenteske bestuursstijl, waarvan ik zelf dacht dat deze in Nederland in de jaren zestig en zeventig min of meer was afgezworen. Soms brengt politieke emancipatie toch ook achteruitgang voort. Het hoogtepunt van de dag kwam echter na het debat. Uit Rotterdam waren van de Keileweg zo’n twaalf heroinehooertjes overgekomen die – onder de vleugels van het Rotterdamse fenomeen Carrie - inmiddels bekend zijn geworden als de Koninginnen van de Nacht. Een beetje schuchter kwamen ze uit de coulissen van de Balie te voorschijn, om vervolgens met elk liedje dat ze ten gehore gaven aan kracht te winnen. Uiteindelijk staan er twaalf sterke vrouwen op het podium, wat een ontroerende aanblik is.
sep 11	Geuzen worden ingemaakt Dat was niet veel soeps vandaag. De tegenstanders waren te groot, wij waren te klein, en toen we ook nog wat foutjes gingen maken en doelpunten weggaven was er geen houden meer aan: 4-0 voor Jos Watergraafsmeer D2. Een wedstrijd om snel te vergeten.
sep 9	Huize Assisie in Biezenmortel In Biesenmortel, een miniscuul dorpje in de buurt van Ulvenhout, ligt vlak over de spoorlijn links het immense terrein van wat nog steeds als Assisie bekend staat, maar wat tegenwoordig PRISMA heet. Een hele grote Brabantse instelling voor verstandelijk gehandicapten met roemrijke roomse wortels, die honderd jaar terug gaan. In 1904 werd namelijk het eerste gebouw op dit terrein opgeleverd, waarna in honderd jaar op de ruim 70 ha een heus dorp van verstandelijk gehandicapten ontstond. Ik ben er vandaag om te luisteren naar een discussie in de kapel tussen allerhande betrokkenen en deskundigen over het thema vermaatschappelijking van de zorg. Want van de 700 bewoners die er tien jaar geleden woonden is het merendeel inmiddels richting maatschappij verhuisd, waar de gehandicapten zelfstandig of begeleid wonen. Dat is een ware revolutie. Maar gaat het wel goed? Daarover gaat de discussie, en daarover wordt ik geacht de komende maanden een klein boekje te schrijven. Het is in ieder geval een prachtige ervaring om op dit terrein te zijn, een groen paradijs, blakend in de zon, een eigen dorp, mij overvalt een golf van nostalgie: waarom moet dit eigenlijk allemaal weg? Zou je nu echt zoveel gelukkiger worden in de samenleving? Dat kan nog een leuk boekje worden.
sep 8	Gemeenschapsvorming in De Moer (Brabant) Waarom is mij eigenlijk altijd onduidelijk gebleven. Maar deze dag had mijn Brabantse partijgenoot Cees van der Ven mij gestrikt om in een forum te zitten over de toekomst van De Moer, een oude dorpskern gelegen in de gemeente Loon op Zand (de gemeente waar de Efteling in ligt en waar iedere Nederlander dus wel eens – zonder het te weten – geweest is). De dorpsvereniging bestond 50 jaar en ter gelegenheid daarvan zat ik dus ineens in forum in Moerse partycentrum ’t Moaske (tegenover de kerk) samen met een Brabantse gedeputeerde, de plaatselijke wethouder en de burgemeester van Boekel, de gedenkwaardige Driek van de Vondevoort, een man naar mijn hart. Ik heb maar meteen mijn komende TSS-column aan deze man besteed. Wie deze nu al lezen wil, klik op: journalist > tijdschrift voor de sociale sector > 2004-10 TSS PLATTELANDSKAMPIOEN…… Ook de hoofdlijnen van mijn toespraak over gemeenschapsvorming op het platteland vindt u op de site: journalist > lezingen > 2004-09-8 De Moer. Bedenk wel overigens dat er op deze avond zo’n 125 mensen in het partycentrum aanwezig waren, op een totaal van 500 ‘Moersen’. Da’s niet gering, maar als je ziet dat de gemiddelde leeftijd ver over de veertig ligt, begrijp je ook meteen het probleem van zo’n dorp.
sep 7	Eerste Kamer is weer begonnen Na twee maanden reces is vandaag de Eerste Kamer weer begonnen. Zo’n eerste dag betekent vooral veel handjes schudden. Voordat de plenaire agenda weer goed gevuld is zijn we wel een week of drie verder. Feitelijk begint het pas na Prinsjesdag weer echt. Dat moet efficienter kunnen, zou je zo zeggen, maar ja… dit soort gespreksonderwerpen stuiten per definitie op een ‘njet’ van CDA, VVD en toch ook de PvdA. Dus dan verandert er niks. Maar het terugbrengen van het reces van de Eerste Kamer tot een periode van zes weken (zeg maar de lengte van schoolvakanties) blijft natuurlijk nog steeds een heel redelijk GroenLinks-voorstel. De leukste hand die ik vandaag geschud heb was van D66-coryfee Jacob Kohnstamm die afscheid nam van de Eerste Kamer. Hij wordt voorzitter van het College Bescherming Persoonsgegevens, een functie die naar zijn mening niet gecombineerd kan worden met het Kamerlidmaatschap. Dat is heel terecht, zij het dat heel wat andere leden in de Eerste Kamer daar geen enkele moeite mee zouden hebben. Zij wisselen moeiteloos van pet, dan adviseren zij de regering, vervolgens controleren zij haar. Dat kan allemaal in een moeite (tegen een goed salaris). Maar Jacob Kohnstamm was een aimabele collega, die eigenlijk de grootst mogelijke moeite had met het feit dat zijn club meevoer in het conservatieve vaarwater van dit kabinet. Eigenlijk is hij net zo vrijzinnig links als Femke Halsema. Dat wringt natuurlijk. Ik sluit niet uit dat dat zijn vertrek uit de politiek na bijna 25 jaar trouwe dienst bespoedigd heeft. Enfin, we dronken er een glas wijn op, er waren aardige toespraken en ik was al weer om half zes thuis. Een rustige politieke seizoenstart dus.
sep 4	D4 GeuzenM'meer haalt eerste zege binnen! Samen met Simon ben ik leider van het voetbaljeugdelftal D4 van GeuzenMiddenmeer, het team waarin mijn zoontje Thomas speelt. Deze zaterdag begon voor hen de competitie voor het eerst op een heel veld. Hieronder het verslag, vanaf nu melden we elke zaterdag de wetenswaardigheden van de Geuzen D4 GM D4 – JOS-Watergraafsmeer D3 Eerst ging het wel door (internet), toen weer niet (het krantje), toen zeker niet (het bestuur) en toen vrijdagochtend plotsklaps weer wel (oekza KNVB doorgebeld door zaterdag 4 september 2004 voorzitter). Hoe het ook zij, psychisch nauwelijks voorbereid stonden de mannen van de D4 zaterdagochtend op een echt groot veld, met complete doelen en een keurige 4-3-3 opstelling. Voor het eerst van hun leven. En dan lijkt de bal toch ineens een stuk minder hard te rollen, terwijl je eigenlijk net zo hard schopt als vorig jaar in de E2. Of je ziet vanuit je ooghoek dat kolossale doel en denkt dat het een koud kunstje is om de bal in de touwen te jagen (Joaquim, eerste helft), om vervolgens een rollertje te produceren dat de keeper fluitend kan oprapen. Gelukkig kampte de tegenstander, JOS-Watergraafsmeer D3, met dezelfde gewenningsproblemen. Ook zij hadden nooit eerder op zo'n groot veld gespeeld. Maar ze waren net iets eerder gewend, want nadat wij twee levensgrote kansen hadden gemist, profiteerden zij slim en snel van een moment dat de organisatie in onze nieuwe achterhoede compleet zoek was. Keeper Shaquille, die een zeer gedegen wedstrijd keepte en een aantal zekere doelpunten voorkwam, had op de inzet van de razendsnelle nummer 9 van JOS het nakijken. De teleurstelling leek groot. Jelle sjouwde het hele middenveld over, daarbij gesteund door Mees, Maarten, Jan en Thomas, maar het liep nog niet echt. Vooral ook omdat JOS het tekort aan voetbalcapaciteiten compenseerde door onaangenaam duw- en trekwerk. Desalniettemin kregen we kansjes die we eigenlijk te gemakkelijk misten (we gaan oefenen op schieten uit stand). Uiteindelijk maakte Joaquim, na knoeiwerk van de verdedigers van Jos, toch nog onverwacht gelijk. Zo leek de wedstrijd naar een 1-1 ruststand te gaan. Maar nee, na een verdienstelijke actie van Lewis maakte Rinus zich aan de rechterzijde meester van de bal en waagde hij van veel te grote afstand een doelpoging. Niet doen, riepen wij (de technische staf, zeg maar), maar de bal begon aan een wonderlijke hoeveelheid rondwentelingen door het strafschopgebied. Hij bleef maar rollen, het leek wel minutenlang. De bal passeerde de linksback, rolde onverdroten langs een stuk of wat middenvelders, liet de laatste man achter zich om tenslotte ongestoord richting doel te rollen. Voor de keeper zater maar een ding op: oprapen dat ding. Maar de bal leek ineens vaart te maken om tot verrassing van alle aanwezigen – het was inmiddels doodstil geworden – precies in de hoek van het doel met een laatste krachtinspanning tot stilstand te komen. Zo stond het 2-1 bij rust. Na rust kwam JOS nog een keer terug, maar daarmee was de glans van de uitgeputte tegenstander er ook meteen af. Onze verdediging (met Tycho, Max, David en Jan) sloot goed aan, en hield het veld klein. Daardoor begonnen de combinaties bij de Geuzen steeds beter te lopen. Er ontstond een overwicht en het was een kwestie van tijd of er zouden doelpunten gaan vallen. Dat gebeurde dan ook: Joaquim (3-2), Daan (4-2) en Lewis, na een magistrale solo die aan Arjan Robben deed denken: 5-2. De wedstrijd was gespeeld. Zeker, JOS kwam nog een keer terug (5-3), maar ze mistte de kracht om nog een vuist te kunnen maken. Zo kon Rinus tenslotte met een droge knal de eindstand op 6-3 brengen. Jullie zullen wel uitgeput zijn, sprak de technische leiding apetrots hun jongens toe. Dat bleek een ernstige onderschatting van de manschappen, want toen Kees Zijp vroeg of er nog jongens mee wilden doen met de C2 (die vijf man tekort kwam), staken er maar liefst zes mannen hun hand op. Ze waren een beetje klein tussen die grote C-junioren, maar aan hun inzet kon je niet zien dat ze er al een zware wedstrijd op hadden zitten. Dat belooft wat dit seizoen.
sep 1	Uit de hand gelopen megaprojecten Je zou - als je de berichtgeving mag geloven - bijna het idee krijgen dat niemand ooit een waarschuwend vingertje heeft opgeheven bij de besluitvorming over bijvoorbeeld de Betuwelijn. Niets is minder waar. De tegenstanders van de Betuwelijn hebben vermoedelijk meer papier afgescheiden dan de voorstanders. De de pan uit rijzende kosten en het volstrekt onrendabele karakter van de Betuwelijn speelden in deze bezwaren een prominente rol. Het is dus allemaal gezegd, er is allemaal voor gewaarschuwd, alleen h=geloofden de voorstanders het niet. De Eerste Kamerfractie van GroenLinks heeft in 1999 en 2000 gepleit voor een parlementaire enquete naar het toen al bekende naderende echec van de Betuwelijn. Hoongelach was haar deel. Na al die jaren kunnen we jammerlijk constateren dat het robuuste gelijk van de tegenstanders paradoxaal genoeg ervoor verantwoordelijk is dat elk realiteitszin bij de politieke vernatwoordelijken en beleidsmakers is verdwenen. Zij konden de besluitvorming alleen op de rails houden als ze zich gedroegen als fanatieke gelovigen, die coute que coute de heilige zaak dienden en zich bij elk tegengeluid standvastiger in hun eigen overtuiging ingroeven. Precies dat proces voltrok zich op die afdelingen van het ministerie van Verkeer en Waterstaat, waar deze projecten aangestuurd en gecontroleerd werden. Onwelvallige informatie werd achtergehouden en zelfs bewust verzwegen. Dat kan alleen als de verantwoordelijke ambtenaren - gepushed en gedekt door ministers die geen tegenspraak dulden - zich laten vangen door een geloof, een rotysvaste overtuiging: dit is goed voor nederland. De partijen die de kwetsbaarheid daarvan haarscherp aanvoelden waren de aannemers. Zij stuurden voor elk onverwacht wissenwasje een gepeperde rekening omdat zij wisten dat de gelovigen deze onmiddellijk zouden betalen. Hetgeen dus tien jaar lang geschiedde, zodat de uiteindelijk kosten het vijfvoudige waren van de meest ruime oorspronkelijke miljardenraming. In januari 1995 schreef ik - naar aanleiding van het rapport van de commissie-Hermans - al een hoofdcommentaar over voor De Groeme Amsterdammer. Omdat het - ik geef het toe - niet heel vaak voorkomt dat je achteraf gelijk krijgt, heb ik het opnieuw op de site gezet. Klik op journalist/artikelen en u treft het bovenaan de lijst. Wie in de misstanden rondom megaprojecten is geinteresseerd, wordt ook wijzer van de opinie die ik in januari 2004 voor Brandende Kwesties in Vrij Nederland schreef. Zie bij journalist/Vrij Nederland en kijk naar 2004-01 VN.